Ik heb op een middag de knoppen op mijn eigen site geteld. Niet de links in het menu of de footer, maar de knoppen waar het om gaat: vraag een scan aan, neem contact op, vraag een voorstel aan. De knoppen waarop iemand klikt die iets van je wil.

Het waren er twaalf. En alle twaalf waren een mailto:-link.

Wat er gebeurt als je op een mailto-knop klikt

Als het goed gaat, opent je mailprogramma met een leeg bericht aan mij. Dat is wat ik dacht dat er gebeurde, want dat is wat er op mijn computer gebeurt.

Als het niet goed gaat, gebeurt er niets. Letterlijk niets. Geen melding, geen foutje, geen nieuw venster — de pagina blijft gewoon staan en de bezoeker staart ernaar.

Dat tweede geval is niet uitzonderlijk. Iemand die zijn mail in Gmail of Outlook in de browser leest, heeft vaak geen mailprogramma op de computer staan dat de link kan opvangen. Op een werklaptop staat het soms dicht. Op een telefoon moet de mailapp ingesteld zijn met een account, en dat is bij een tweede telefoon of een nieuw toestel lang niet altijd gebeurd. En wie wél een programma heeft dat opent, krijgt een leeg bericht met een lege regel voor het onderwerp en moet zelf gaan bedenken wat hij nu eigenlijk moet typen.

Niemand van die mensen stuurt een bericht. Ze klikken, er gebeurt niets of iets ongemakkelijks, en ze gaan weg.

En jij merkt het niet

Dit is het deel dat me het meest stoorde toen ik het doorhad.

Een formulier dat stuk is, merk je. Dan komt er een foutmelding, of je krijgt niets binnen terwijl je bezoekers ziet. Maar een mailto-knop die niet werkt, geeft nergens een signaal. Er is geen server die iets afhandelt, dus er is ook niets te loggen. De klik verlaat de pagina niet eens.

Het resultaat is dat je naar een stille mailbox kijkt en de verkeerde conclusie trekt: niemand is geïnteresseerd. Terwijl de echte conclusie kan zijn: iedereen die geïnteresseerd was, klikte in het niets.

Hoeveel mensen dat waren, weet ik niet. Dat is precies het punt — die vraag is onbeantwoordbaar, achteraf. Je kunt alleen zorgen dat het vanaf nu niet meer gebeurt.

Wat er nu staat

Eén pagina met een echt formulier. Alle twaalf knoppen wijzen daarnaartoe, en ze geven in de link mee waar ze stonden, zodat het onderwerp al is ingevuld als de pagina opent — een klik op SEO-scan aanvragen levert een formulier met "SEO-scan" erin. De Engelse knoppen geven de taal mee.

Verder heb ik het klein gehouden, en dat was een bewuste keuze:

Geen externe formulierdienst. Die zijn er genoeg en ze werken prima, maar dan gaan de berichten van mijn bezoekers via een partij die ik in mijn privacyverklaring moet opnemen. Het bericht wordt nu e-mail en verder niets.

Geen opslag. Het formulier bewaart niets in een database. Dat betekent dat ik niets kan kwijtraken, niets hoef te beveiligen en niets hoef op te ruimen, en dat de alinea over wat ik bewaar kort kan blijven: ik bewaar het niet.

Geen captcha. Die dingen zijn een straf voor de bezoeker, en juist voor iemand die minder goed ziet of met één hand typt. In plaats daarvan staat er een veld in dat onzichtbaar is voor mensen en aantrekkelijk voor bots, en kijk ik hoe snel het formulier is ingevuld. Een bot vult het in minder dan een seconde; een mens niet.

En als het versturen tóch faalt, dan krijgt de bezoeker mijn mailadres te zien in plaats van een foutmelding. Dat is de ene plek waar ik de mailto-gedachte heb gehouden — maar nu als noodrem, niet als voordeur.

Ik heb de validatie en het opstellen van het bericht met 25 tests vastgelegd, inclusief een poging om via het onderwerpveld een extra kopregel in de mail te smokkelen. En daarna, belangrijker dan alle tests: een echte aanvraag verstuurd vanaf de live site, en gekeken of hij aankwam. Hij kwam aan.

Wat ik nog niet weet

Een tijd lang had ik een eigen bezoekersteller. Die telde paginaweergaves, geen verzendingen. De aanvraagpagina stond twee weken na de start op zes, en even dacht ik: zes aanvragen. Het waren zes keer openen van de pagina. Een echte verzending telde zelfs dubbel, omdat de bedankpagina opnieuw laadt.

Die teller is inmiddels weg. De cijfers komen nu uit de logboeken van de server, zonder script in de browser en dus zonder cookiebanner. Dat lost dit punt niet op: ook in een logboek is een geopende pagina nog geen verzonden bericht.

Dus ik weet dat de pagina wordt geopend. Of iemand daarna op verzenden drukt en het dan alsnog misgaat, weet ik niet. Dat is eerlijk gezegd het volgende gat, en ik heb er nog geen antwoord op dat past bij een site zonder tracking.

Kijk eens naar je eigen site

Het kost je twee minuten. Open je site, druk op Ctrl+U om de broncode te bekijken, en zoek op mailto:. Elke knop die daar in staat is een knop waarvan je niet weet of hij werkt voor degene die erop klikt.

Als je er meer dan één vindt, is dat geen schande — het is jarenlang de normale manier geweest, en op een site van 2015 staat het er nog gewoon. Maar het is wel een gat waar je aanvragen door weglopen zonder dat iemand het ziet.

Wil je weten wat er op jouw site staat en of de knoppen echt werken? Dan kijk ik het graag voor je na.